ب. اسپانيايي
رودريگو خيمِنِز دو رادا1
مورخ اسپانيايي. در حدود 1170 ـ 1180، در رادا (يا پوئنته لارئينا؟)2 زاده شد، در 1247، در رودانو درگذشت. در بولونيا به تحصيل فلسفه و حقوق و در پاريس به تحصيل كلام پرداخت (در 1201، در پاريس بود). اسقف اعظم طليطله در 1208. عربي ميدانست. مهمترين تأليفش تاريخ اسپانيا از زمان آدم تا سال 1243 است؛ در واقع اين يك تاريخ عمومي بود كه اسپانيا در مركز آن قرار داشت ــ يعني نخستين تاريخ عمومي در آن سده. وي تاريخ مسلمانان را هم نوشت. تأليف او از نظر تاريخ نفوذ فرهنگ اسلامي در اسپانيا بسيار جالب است؛ موٴلف از نظر اقامت در طليطله بهترين موقعيت را براي كسب اطلاعات در اين باره داشت. از بانيان كليساي جامع طليطله است.
ج. ايتاليايي
پيان دل كارپيني
¿ فصل جغرافيا.
د. انگليسي
جرويس تيلبري
¿ فصل جغرافيا.
جرويس كانتربري3
مورخ و مكانشناس انگليسي. راهب كليساي مسيح در كانتربري؛ در 1163، در آن جا به تدريس پرداخت؛ در 1193، خازن كليسا بود و پس از 1210، درگذشت. در 1188، آثار تاريخي زير را آغاز كرد:
1) تاريخ انگلستان از 1135 تا 1199، با شرح مختصر سنوات 1110 ـ 1135.
2) باز تاريخ انگلستان4 از زمان بروتوس تا 1210. از نظر تاريخ پادشاهي جهان بسيار باارزش است. ذيل آن تا 1328 نوشته شده است.